Zadbaj o swoje kości!

lek. med. Konrad Stachowicz

Pokrzyżuj plany podstępnej osteoporozie. Wykonaj badania densytometryczne.

Osteoporoza zajmuje trzecie miejsce wśród przyczyn zgonów u dorosłych. Złamania osteoporotyczne oznaczają ból, rezygnację z niewielkiej nawet aktywności. U 20 – 30 proc. pacjentów złamanie osteoporotyczne szyjki kości udowej doprowadza do śmierci w ciągu roku. Te dane są często zestawiane z rokowaniami niektórych chorób nowotworowych. Często pierwszym jej objawem jest dopiero bolesne złamanie. Osteoporoza to jedna z najczęstszych chorób dotyczących naszej populacji. Szacuje się, że w Polsce dotyka ok. 2,8 mln osób. Biorąc pod uwagę fakt, że ryzyko zachorowania wzrasta wraz z wiekiem oraz procesem starzenia się społeczeństw, naukowcy szacują podwojenie się liczby chorych w ciągu najbliższych pięćdziesięciu lat.

Sprawdź kości algorytmem FRAX

Co prawda choroba dotyczy głównie kobiet w okresie pomenopauzalnym, ale nie omija także mężczyzn oraz kobiet przed menopauzą. Schorzenie dotyka ich rzadziej, lecz ma zwykle gorsze skutki. Stąd niezwykle ważne jest badanie gęstości kości. Pozwala ono pokrzyżować plany tej bardzo podstępnej chorobie. Przebiega ona zwykle bezobjawowo, stopniowo zwiększając kruchość kości i ich podatność na złamania.

Po wykonaniu badania densytometrycznego i podjęciu terapii można zdążyć przed groźnym złamaniem. O opinię w tej sprawie poprosiliśmy lek. med. Konrada Stachowicza, szefa pracowni densytometrycznej w Szpitalu Powiatowym im. Edmunda Biernackiego w Mielcu, który posiada międzynarodowy certyfikat ISCD w dziedzinie densytometrii klinicznej, a od niedawna również IOF (Międzynarodowej Fundacji Osteoporozy).

Jego zdaniem, najlepszą metodą oceny ryzyka złamań osteoporotycznych w perspektywie 10-letniej jest algorytm FRAX, uznany przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) za standard w toku leczenia tej choroby. Dlaczego FRAX jest tak użyteczny?

Kompletna diagnoza to podstawa

- Ryzyko złamania oblicza się, biorąc pod uwagę wskaźnik gęstości kości, ale nie tylko – tłumaczy Konrad Stachowicz. – Nim lekarz oceni ryzyko wystąpienia złamania w horyzoncie 10-letnim, weźmie pod uwagę wiele czynników, np. ewentualne reumatoidalne zapalenie stawów, złamanie kości biodrowej u rodziców, ale również m.in. zażywane leki, palenie tytoniu czy nadużywanie alkoholu – wylicza.

Stachowicz podkreśla jednak, że wciąż główną wskazówką dla lekarza jest wynik badania densytometrycznego. Jednak teraz szansę trafnej oceny ryzyka złamania znacznie zwiększa wzięcie pod uwagę innych czynników, takich jak doskwierające pacjentowi schorzenia, budowa ciała, skłonności genetyczne i tryb życia.

- Badanie gęstości kości, zastosowanie FRAX, a potem odpowiednio dobranego leczenia jest w stanie zapobiec dramatom wielu ludzi, zwłaszcza starszych – twierdzi lekarz. – Pozbawieni możności rozpoznania tej podstępnej choroby i walki z nią najnowocześniejszymi metodami z czasem byliby skazani na kalectwo. Osteoporoza bezobjawowo dokonuje spustoszeń w masie tkanki kostnej i jej mikrostrukturze.

Złamania osteoporotyczne to przenikliwy ból

- Słabe kości łamią się przy upadku, a przy zaawansowanej osteoporozie nawet przy zwykłym przypadkowym uderzeniu. Złamania osteoporotyczne oznaczają ból, konieczność zrezygnowania z niewielkiej nawet aktywności, a więc prowadzą do niepełnosprawności i utraty niezależności od osób trzecich. U 20 do 30 proc. pacjentów złamanie osteoporotyczne szyjki kości udowej doprowadza do śmierci w ciągu roku.

- Nie chodzi oczywiście o to, by straszyć chorych, ale by uświadomić powagę sytuacji. Te dane są zestawiane z rokowaniami dotyczącymi niektórych chorób nowotworowych, dlatego naprawdę warto postawić na diagnostykę i leczenie osteoporozy – przestrzega.

Paweł Galek

Jak leczyć? Jak zapobiegać?

Podstawą jest prawidłowa i jak najwcześniejsza diagnoza, a potem zastosowanie właściwych leków. Ale to nie wszystko. Warto urządzić miejsce, w którym przebywa osoba chora na osteoporozę, tak, aby nie narażać jej na niebezpieczeństwo upadku. Aby nie doszło do złamania, należy usunąć dywaniki, drobne, niskie meble, rozprowadzić po podłodze kable.
Istotne jest rzucenie palenia tytoniu i ograniczenie spożycia alkoholu. Zbawienna jest również aktywność fizyczna, która wspomaga odnowę kości. Każdego dnia należy dostarczać choremu odpowiednią dawkę wapnia w postaci naturalnej lub preparatów.

Symptomy

Są bezobjawowe, stopniowo zwiększając kruchość kości i ich podatność na złamania przez wiele lat. Zazwyczaj pierwszym widocznym objawem osteoporozy są złamania (najczęściej nadgarstka, kości udowej, kręgów kręgosłupa i żeber). Aby tak się stało, wystarczy niewielki upadek. Wtedy choroba jest już w zaawansowanym stadium. Objawy to bóle: kręgosłupa, na odcinku piersiowym, krzyża i między łopatkami.

Najbardziej narażeni na wystąpienie osteoporozy

Choroba dotyczy głównie ludzi powyżej 65. roku życia. Zazwyczaj są to kobiety w okresie pomenopauzalnym, ale nie omija także mężczyzn oraz kobiet przed menopauzą. Schorzenie dotyka ich rzadziej, lecz ma zwykle gorsze skutki. Osteoporozę dziedziczymy po naszej mamie lub babci. Wpływ na rozwój choroby ma także budowa ciała. Bardziej narażone są osoby wątłe o drobnych kościach niż te o masywnej budowie ciała.

Skomentuj

Copyright © Super Nowości 2010-2016 Wszystkie prawa zastrzeżone.