Niemiecka policja zatrzymała w Berlinie mężczyznę poszukiwanego Europejskim Nakazem Aresztowania w związku z wyjątkowo brutalnym atakiem na przemyskich ratowników medycznych. Do zdarzenia doszło podczas próby udzielenia mu pomocy – według ustaleń śledczych napastnik kopnął jednego z medyków w klatkę piersiową, drugiego uderzył w głowę, a następnie odgryzł mu palec. Podejrzany w najbliższych dniach zostanie przetransportowany do Polski, gdzie stanie przed sądem i odpowie za napaść na funkcjonariuszy publicznych.
Przypadki agresji wobec pracowników ochrony zdrowia stają się coraz częstsze. Jak wynika z danych Naczelnej Izby Lekarskiej, w 2023 r. niemal 40 proc. lekarzy pracujących na oddziałach ratunkowych, izbach przyjęć i innych szpitalnych oddziałach doświadczyło przynajmniej jednego incydentu agresji ze strony pacjentów lub ich rodzin. W odpowiedzi na rosnącą liczbę takich zdarzeń w 2025 r. wydano specjalne wytyczne dla prokuratorów, a w czerwcu ubiegłego roku powołano Parlamentarny Zespół ds. Bezpieczeństwa Medyków.
Jak mówi w Medonecie prof. Grzegorz Wrona, atmosfera wokół zawodu lekarza w Polsce sprzyja narastaniu agresji wobec medyków. Ekspert podkreśla, że pacjenci coraz częściej obarczają lekarzy winą za wszelkie niedostatki systemu ochrony zdrowia, co prowadzi do eskalacji negatywnych emocji.
Niewydolność systemu i frustracja pacjentów
Profesor Wrona zwraca uwagę w Medonecie, że źródłem agresji wobec lekarzy i ratowników jest nie tylko frustracja pacjentów, ale także niewydolność systemu oraz sposób, w jaki media i opinia publiczna komentują problemy w ochronie zdrowia. Jego zdaniem, każda sytuacja, w której pojawia się błąd lekarski lub niepożądane zdarzenie, wywołuje szeroką, często negatywną dyskusję, która może przerodzić się w agresję wobec personelu medycznego.
Ekspert zauważa, że szczególnie narażone na ataki są osoby będące pod wpływem alkoholu lub cierpiące na zaburzenia psychiczne, u których mechanizmy hamujące są osłabione. W takich przypadkach, gdy w przestrzeni publicznej pojawia się przekaz, że za problemy odpowiada lekarz, bardzo szybko wskazuje się winnego.
Media społecznościowe i hejt wobec medyków
Znaczącą rolę w eskalacji agresji wobec medyków odgrywają media społecznościowe. Profesor Wrona podkreśla, że w internecie można bezkarnie obrażać innych, a negatywne informacje na temat lekarzy szybko się rozprzestrzeniają. Jego zdaniem, nawet dyskusje dotyczące zarobków lekarzy czy ich oczekiwań mogą przerodzić się w hejt, który dodatkowo pogłębia frustrację społeczną.
W opinii eksperta, media społecznościowe tworzą atmosferę, w której łatwo o eskalację konfliktów. Informacje o problemach w ochronie zdrowia mogą być przedstawiane w taki sposób, że odpowiedzialność przypisywana jest całemu środowisku lekarskiemu.
Błędy lekarskie i ich konsekwencje
Profesor Wrona wyjaśnia, że nie wszystkie zdarzenia uznawane przez pacjentów za błędy rzeczywiście nimi są. W praktyce medycznej występują różne sytuacje, od tych, w których lekarz nie ponosi winy, po takie, których można było uniknąć. Ekspert podkreśla, że kluczowe jest umiejętne analizowanie błędów i wyciąganie z nich wniosków, jednak lekarze często obawiają się przyznawać do pomyłek z powodu strachu przed konsekwencjami.
Według profesora prawdziwa analiza błędów jest możliwa tylko wtedy, gdy lekarz nie czuje się zaszczuty. Wskazuje, że obecnie wielu medyków obawia się, iż nawet jeśli postąpią zgodnie z procedurami, ale leczenie zakończy się niepowodzeniem, mogą zostać potraktowani jak przestępcy jeszcze przed wyjaśnieniem okoliczności.
Presja, przeciążenie i medycyna asekuracyjna
Ekspert zauważa, że lekarze coraz częściej pracują pod presją braków kadrowych, przepracowania i agresji ze strony pacjentów. W jego opinii, przeciążenie personelu medycznego zwiększa ryzyko popełniania błędów. Profesor Wrona podkreśla, że lekarze, chcąc zabezpieczyć się przed ewentualnymi konsekwencjami, coraz częściej stosują medycynę asekuracyjną, co nie zawsze jest korzystne dla pacjentów.
Wskazuje również, że odpowiedzialność za błędy nie powinna spoczywać wyłącznie na pojedynczych lekarzach, ale także na systemie ochrony zdrowia, który często nie zapewnia odpowiednich warunków organizacyjnych, kadrowych i czasowych.
Wiek lekarzy i wyzwania systemowe
Profesor Wrona odnosi się także do kwestii wieku lekarzy i długości ich aktywności zawodowej. Zwraca uwagę, że wielu medyków nie decyduje się na przejście na emeryturę w wieku 65 lat, zarówno z powodu braków kadrowych, jak i własnej aktywności zawodowej. Jego zdaniem, życie zawodowe lekarzy powinno być wygaszane stopniowo, a nie nagle przerywane.
Ekspert podkreśla, że system ochrony zdrowia w Polsce wymaga od lekarzy coraz większego wysiłku, a przeciążenie i niedobór personelu mogą prowadzić do zagrożenia bezpieczeństwa zarówno medyków, jak i pacjentów.
