Każdego miesiąca średnio 11 mieszkanek Rzeszowa słyszy diagnozę: rak piersi. Trzy mieszkanki umierają z powodu tej choroby. Dlatego Rzeszów uruchomi Program profilaktyki raka piersi dla mieszkanek miasta, który będzie realizowany w latach 2027–2030. Uchwałę w tej sprawie podjęli radni podczas ostatniej sesji Rady Miasta Rzeszowa.
Dane pokazują skalę problemu. W 2023 roku w Rzeszowie odnotowano 132 zachorowania na raka piersi i 31 zgonów z jego powodu. Standaryzowany współczynnik zachorowalności wyniósł 70,4 na 100 tys. kobiet. Dla porównania – średnia dla Polski to 60,2, a dla województwa podkarpackiego 50,8.
Rzeszów zamieszkuje 199 436 osób, w tym 104 680 kobiet. W grupie od 40 do 74 lat, do której skierowana będzie indywidualna część miejskiego programu, jest 46 598 mieszkanek. Według struktury wieku można szacować, że w tej grupie każdego roku na raka piersi zachoruje około 61 kobiet.
Rak piersi jest najczęstszym nowotworem złośliwym wśród Rzeszowianek i drugą przyczyną ich zgonów z powodu chorób nowotworowych. Jednocześnie udział mieszkanek miasta w bezpłatnych badaniach przesiewowych jest niższy niż średnio w Polsce i na Podkarpaciu.
Program będzie składał się z dwóch części: działań informacyjno-edukacyjnych oraz indywidualnego wsparcia kobiet, u których występują czynniki zwiększające ryzyko zachorowania na raka piersi.
Z działań informacyjno-edukacyjnych będą mogły skorzystać pełnoletnie mieszkanki Rzeszowa posiadające Rzeszowską Kartę Mieszkańca lub Rzeszowską Kartę Rodziny. Zajęcia będą prowadzone w formie grupowej i będą dotyczyć m.in. profilaktyki, czynników ryzyka oraz znaczenia regularnych badań.
Druga część programu będzie skierowana do mieszkanek w wieku od 40 do 74 lat, u których występuje co najmniej jeden czynnik ryzyka zachorowania na raka piersi. W tym przypadku przewidziano indywidualne konsultacje, których celem będzie pomoc w ograniczaniu tych czynników ryzyka, na które można mieć wpływ.
Program zakłada objęcie działaniami edukacyjnymi co najmniej 500 Rzeszowianek, a indywidualnym wsparciem minimum 50 kobiet. W przypadku większego zainteresowania i możliwości finansowych miasta program będzie mógł zostać rozszerzony.
Udział w programie będzie dobrowolny i bezpłatny.
Program nie zastępuje badań diagnostycznych ani ogólnopolskiego programu badań przesiewowych. Nie będą w jego ramach wykonywane mammografia, USG piersi, badania palpacyjne, genetyczne ani inne procedury diagnostyczne. Badania te są dostępne w ramach programu centralnego oraz świadczeń gwarantowanych.
Rzeszowski program ma uzupełniać istniejący system – aktywnie docierać do mieszkanek, zwiększać ich wiedzę o profilaktyce, zachęcać do korzystania z dostępnych badań oraz pomagać ograniczać czynniki ryzyka, na które mamy wpływ. Należą do nich m.in. nadwaga i otyłość, zbyt mała aktywność fizyczna oraz nadmierne spożycie alkoholu.
Dlaczego jeszcze realizujemy ten program?
Bo chcemy wyrobić nawyk „samobadanie piersi” i uczulić na to, że jeśli samodzielnie wykryje się guzek, to koniecznie trzeba iść do lekarza, bo „rak piersi to nadal choroba śmiertelna”, jeżeli się jej odpowiednio wcześnie nie wykryje.
